Als mensen aan een goed matras denken, denken ze meestal vooral aan comfort. Zacht of stevig, hoeveel drukverdeling voelt goed, hoe ligt het als u erop gaat liggen. Dat is begrijpelijk, maar het is niet het hele verhaal. Temperatuur krijgt bij de aanschaf van een matras bijna nooit aandacht, terwijl het voor ons, na 28 jaar matrassen ontwikkelen, een van de belangrijkste factoren is voor een goede nachtrust. Warmteklachten komen in de praktijk erg vaak voor en zorgen voor een onrustige nachtrust: draaien, wakker worden, niet meer diep wegzakken.
De volgorde die er echt toe doet
Wat wij in de praktijk zien — en wat onderzoek naar slaap bevestigt — is deze volgorde:
- Ergonomie. Ondersteunt uw matras uw lichaam niet goed, dan krijgt u drukpunten of komt u scheef te liggen. Dat geeft pijn, en pijn houdt u onrustig: u draait, wordt wakker, slaapt oppervlakkiger. Dit is de basis. Zonder goede ondersteuning heeft de rest weinig zin.
- Temperatuur. Op de tweede plaats van wat echt belangrijk is voor een goede nachtrust staat de temperatuur, oftewel het slaapklimaat. Een matras dat perfect aanvoelt maar 's nachts warm wordt, verstoort uw slaap net zo hard als een verkeerde hardheid.
- Comfort. De juiste hardheid en beleving — belangrijk, maar pas nadat ondersteuning en temperatuur op orde zijn.
Wat onderzoek laat zien
Dit baseren wij niet alleen op wat wij bij klanten terugzien. Onderzoekers van Harvard analyseerden ruim elfduizend nachten slaap van vijftig oudere deelnemers, gekoppeld aan de temperatuur in en om de slaapkamer. Boven de 25 graden ging de slaapkwaliteit meetbaar achteruit; richting de 30 graden liep dat op tot 5 à 10 procent minder herstellende slaap.
Ander onderzoek, gepubliceerd in Pflügers Archiv, laat zien dat niet alleen de kamertemperatuur meetelt, maar ook wat er in het bed zelf gebeurt: de temperatuur van uw huid. Een verschil van een paar tiende graden kan al meetbaar effect hebben op hoe vaak u 's nachts wakker wordt.
Precies daar zit het probleem met de meeste matrassen: ze zijn ontworpen op comfort, niet op wat er onder de dekens werkelijk gebeurt.
Waarom wij al sinds 1997 met lijm op waterbasis werken
De meeste matrassen worden gelijmd met synthetische lijm. Sneller, goedkoper — maar met duidelijke nadelen. Synthetische lijm maakt een matras zonder twijfel warmer en laat vocht minder goed verdampen, omdat de luchtstroom in het matras erdoor belemmerd wordt. Daarnaast komt er formaldehyde vrij tijdens het drogen.
Wij zijn in 1997 overgestapt op lijm op waterbasis, tegen het advies van onze eigen leverancier in. De reden was simpel: klanten klaagden steevast over hetzelfde bij hun toen nog synthetisch gelijmde traagschuimmatras — te warm. Lijm op waterbasis houdt de open celstructuur van het schuim intact, waardoor lucht en vocht vrij kunnen bewegen.
Voor ons als producent is dat niet het makkelijkste pad. Waterbasislijm droogt aanzienlijk langzamer, afhankelijk van het seizoen soms een stuk langer, en dat kost productietijd en dus geld. Daar staat tegenover dat we geen dure afzuiginstallatie nodig hebben en onze fabriek gewoon normaal ruikt, in plaats van naar chemicaliën. Het is bovendien beter voor het milieu en voor de gezondheid van de slaper. Die langere droogtijd is precies waarom vrijwel niemand anders het zo doet.
Koudschuim, en wat de matrastijk ermee doet
Ook het schuim zelf maakt verschil. Koudschuim heeft van nature een open, driedimensionale celstructuur — vergelijkbaar met een honingraat — waardoor lucht er goed doorheen beweegt. Merkbaar koeler dan polyether of latex, die minder goed ventileren.
Daar bovenop komt de tijk. Een tijk van Tencel of bio-katoen voert vocht af in plaats van het vast te houden — het verschil tussen wakker worden in een klam bed of droog en koel opstaan. Een polyester tijk doet het tegenovergestelde: die voelt al snel warm aan tegen de huid en reguleert vocht veel slechter, precies het klimaat dat u 's nachts wilt vermijden.
Voor wie snel warm heeft of veel transpireert
Voor mensen die 's nachts echt veel transpireren of snel warm worden, is temperatuurregulatie geen bijzaak maar de belangrijkste eis aan een matras. Daarvoor hebben wij het Evolution-matras ontwikkeld: de opbouw bevat aanzienlijk meer luchtruimte dan een standaard koudschuimmatras. Bij elke beweging — en dat zijn er 's nachts meer dan u denkt — circuleert er lucht door het matras heen. Bewegende lucht koelt sneller af en voert vocht sneller af dan stilstaande lucht, waardoor u minder snel opwarmt en, als het toch gebeurt, sneller weer afkoelt.
Tot slot
Een matras kiezen op basis van hoe het voelt in de showroom vertelt u weinig over hoe u er 's nachts in slaapt. Ondersteuning, temperatuur en comfort — in die volgorde — bepalen samen of u uitgerust wakker wordt. Temperatuur is daarbij geen bijzaak. Het is, na ergonomie, de belangrijkste reden waarom mensen slecht slapen zonder dat ze het doorhebben.
